Meta, nükleer enerjili veri merkezleri için yüzlerce gigavatlık kapasite hedefliyor. Meta CEO’su Mark Zuckerberg, “Bu on yıl içinde onlarca gigavatlık, uzun vadede ise yüzlerce gigavatı aşabilecek kapasite inşa etmeyi planlıyoruz” dedi ve Meta Compute adlı yeni girişimi başlattı.
Meta Compute, yapay zeka veri merkezi ağının planlanması, kurulumu ve işletilmesini yönetecek. Girişimin başında Santosh Janardhan ile Daniel Gross yer alacak; Janardhan teknik mimari, yazılım altyapısı, çip programı ve veri merkezleri inşası ile işletmesinden sorumlu olurken Gross uzun vadeli kapasite stratejisi, tedarikçi ortaklıkları ve planlama üzerine odaklanacak.
Dina Powell McCormick’in Meta’ya Başkan ve Başkan Yardımcısı olarak katılmasıyla bu ekiplerle yakın çalışma yürütülecek. Zuckerberg, McCormick’in hükümetler ve egemen fonlarla ortaklıklar kurarak altyapının inşası, devreye alınması, finansmanı ve yatırımlar üzerinde yoğunlaşacağını belirtti.
Meta, “herkes için kişisel süper zeka” hedefi doğrultusunda büyük harcamalar yapıyor ve 2025 mali yılında bu amaçla 72 milyar dolarlık sermaye harcaması öngörüyor; sonraki yıl bu rakamın artması bekleniyor. Buna karşın Llama 4’ün beklenen etkiyi yaratamaması, OpenAI ile yetenek rekabeti ve Yann LeCun’un ayrılığı şirketin temel modellerinde belirsizliklere neden oldu.
Zuckerberg’in açık kaynak yaklaşımından kısmi geri adım attığı, Avocado ve Mango kod adlı kapalı modellere yöneldiği öne sürülüyor; buna rağmen Segment Anything Model (SAM) gibi bazı projeler açık kaynak olarak yayımlanmaya devam ediyor. Meta hâlihazırda Ohio, Louisiana ve Texas başta olmak üzere gigavat ölçeğinde veri merkezi projeleri yürütüyor.
Bu büyümeyi desteklemek için Meta, TerraPower, Oklo ve Vistra ile uzun vadeli nükleer enerji anlaşmaları imzaladı; önceki Constellation Energy anlaşmalarıyla birlikte şirketin sözleşme altına aldığı nükleer enerji kapasitesi yaklaşık 6,6 gigavata ulaşıyor. Uzmanlar Meta Compute girişiminin şirketi enerji ve altyapı ölçeğinde de yapay zeka yarışında iddialı bir oyuncu konumuna getirmeyi hedeflediğini belirtiyor.
Bu yaklaşımın riskleri de bulunuyor: birkaç büyük şirketin küresel yapay zeka altyapısını fiilen kontrol etmesi ve planlanan veri merkezlerinin yüksek enerji tüketiminin elektrik altyapısı, fiyatlar ve kaynak rekabeti üzerinde dolaylı etkiler yaratma olasılığı söz konusu. Meta Compute, enerji ve altyapıyı da kapsayan geniş bir yapay zeka stratejisinin parçası olarak tanımlanıyor.